Verjaardagsvragen aan vertalers

Geplaats op 8 augustus 2017 in Blog

Ik ken eigenlijk maar weinig beroepen waar mensen zo’n duidelijke mening over hebben als over vertalen. Ik denk dat dat komt omdat iedereen ooit wel iets van een taal heeft geleerd. Dan moet je er toch over mee kunnen praten?

Ja, dat is ook zo.

En toch… mijn ogen gaan stralen als ik het op een verjaardag over mijn vak heb. Niet alleen door het glas wijn dat ik in mijn hand heb, maar ook omdat ik plotseling zo’n enthousiast publiek krijg. Een publiek dat steeds verbaasder wordt naarmate ik meer vertel.

En ik doe het graag, weet je. Want mensen hebben soms geen idee van wat er in dat kantoor achter die enorme voordeur van ons gebeurt.

Zo’n gesprek loopt ongeveer zo

[de jarige] Gaat het goed bij jou op de zaak?
Wat leuk dat je vraagt! Ja prima. We zijn hartstikke druk.

[haar buurvrouw] We? Ik dacht dat je het alleen deed. Met hoeveel ben je daar dan?
We zijn met z’n twaalven. En dan natuurlijk nog zo’n 150 freelancers. [glimglim]

[een man aan de overkant van de tafel] Wat??? Zoveel? Ben je daar dan de hele week mee bezig, met vertalen?
Ja, meer dan fulltime. [grijns van oor tot oor]

[zijn zus naast hem] Wat vertalen jullie dan allemaal? Boeken?
Nee, juist helemaal niet. Handleidingen, rapporten, brochures… van alles voor bedrijven. Je kan het zo gek niet bedenken.

[haar broer weer] Is er dan zoveel vertaalwerk?
Ja. Bedenk maar eens wat je in je huis hebt dat niet uit Nederland komt. Je televisie, je mobieltje, je Ikea-kast, je wasmachine, je pizza in de diepvries. Daar zitten allemaal Nederlandse teksten bij die ooit iemand heeft vertaald.

[twee stoelen verder] Goh. Nooit zo bij stil gestaan… Maar doe jij dan alle talen?
Nou, alle talen… [glimlachend] dat zijn er wel heel veel. Er zijn zo’n tweeduizend geschreven talen op de wereld… Maar we doen wel alle talen van de Europese Unie en de meeste andere grote talen, zoals Chinees, Japans, Arabisch en Koreaans. En na de Brexit straks ook Engels. [hardop lachend]

[schuin tegenover me] Doe je die allemaal zelf?
[grinnikend] Nee, gelukkig niet! We hebben over de hele wereld vertalers zitten die dat voor ons doen. Ze zitten echt overal. Van Zuid-Afrika tot Letland.

[aan het uiteinde van de tafel, vlak bij de keuken] Het lijkt me het saaiste werk ooit. Een beetje tussen de boeken en achter je beeldscherm. Vreselijk!
[ikke, stralend] Mooi niet! Als je nieuwsgierig bent, is het het mooiste werk van de wereld. Terwijl je vertaalt, leer je van alles over allerlei interessante onderwerpen. Bijvoorbeeld over niet ontplofte bommen op de zeebodem, bij een windpark. Hoe ze die vinden en weghalen. Natuurlijk moet je je daar eerst in verdiepen, maar ik weet er nu alles van.
[ik oogst bewondering]
En vergeet niet, het is ook een heel creatief vak. In feite zijn we schrijvers. Want niemand wil zien dat iets een vertaling is. En al helemaal geen verkeerde vertaling!

En dan barst mijn publiek los

“Oh, die ondertitels! Waardeloos soms.”
“Er staat lang niet alles wat wordt gezegd, of ze hebben het gewoon samengevat.”
“Het slaat soms nergens op.”
“En die handleidingen van Ikea, die zijn pas echt een drama.”

Vervolgens gaat het gesprek over op de ruzies die stellen hebben als ze samen een Ikea-kast in elkaar moeten zetten.

Ook een leuk onderwerp, maar voorlopig heb ik weer wat zieltjes gewonnen voor ons prachtige vak :-).

Gerelateerde artikelen

Engels als voertaal?

Onze stagiaire Jard is een echte liefhebber van de Nederlandse taal. En dat niet alleen, ze uit ook haar zorgen over de ontwikkeling van het Nederlands. Vooral de invloed van het Engels baart haar zorgen. Ze schreef deze blog op haar afscheidsdag. Hoezo knullig? Struggles, vertaald worsteling of strijd. Het staat in de titel (!) […]

Lees artikel

Stagiaire struggles: koffie, kantoor, kantelgereedschap

Een nieuwe wereld Vertalen zelf leer ik wel op de opleiding, maar alles eromheen… daar krijg ik niets van mee. Daarvoor ben ik nu stagiaire bij PassworD, waar ik in tien weken misschien nog wel meer heb geleerd over de vertaalwereld dan in mijn hele master Vertalen. Want vertalen, dat is maar een klein deel […]

Lees artikel

Rode wangen als graadmeter

Uit je comfortzone Toen ik enkele weken geleden bij PassworD begon, had ik niet gedacht dat het schrijven van blogs tot mijn werkzaamheden behoorde. Als echte boekenwurm lees ik liever wat anderen hebben geschreven dan dat ik zelf schrijf. Maar bij PassworD mag je niet alleen doen waar je goed in bent, je wordt ook […]

Lees artikel

Op bezoek bij IJssel Technologie

De mannen aan de tekentafel en in de productiehal keken wel een beetje vreemd op van die inval van vijf vrouwen. Bestaan die, vrouwen die techniek leuk vinden? Absoluut! Zeker als ze vertaler zijn! Gisteren mochten we een kijkje nemen in de keuken van IJssel Technologie, kortweg IJssel, in Zwolle. Pure verwennerij voor onze ogen […]

Lees artikel
IJssel Technologie